Problemy z dotacjami
Często nie rozróżniamy pojęć eko- i agroturystyka oraz turystyka wiejska, a są one istotne przy składaniu wniosków o wsparcie finansowe w ramach programów unijnych. Warto zatem dokładnie sprawdzić, co formalnie oznaczają te określenia i jaki zakres pomocy obejmują.
Szacuje się że tylko ok. 8–12 proc. wniosków o dotacje z Działania 2.4 „Różnicowanie działalności rolniczej i zbliżonej do rolnictwa w celu zapewnienia różnorodności działań lub alternatywnych źródeł dochodów” Sektorowego Programu Operacyjnego – przygotowanego w znacznym stopniu dla potrzeb agroturystyki, dotyczy typowych inwestycji agroturystycznych. Na to przedsięwzięcie wpłynęło już ponad siedem tysięcy wniosków, z czego tylko część dotyczy klasycznej agroturystyki (np. w woj. mazowieckim na 750 wniosków zaledwie 10 proc. to faktyczna agroturystyka).
Kto może dostać wsparcie
Zacznijmy od definicji przyjętej przy udzielaniu wsparcia (dotacji). Z działalnością agroturystyczną mamy do czynienia wówczas, gdy w czynnym gospodarstwie rolnym w budynku mieszkalnym znajduje się nie więcej niż 5 pokoi przeznaczonych na wynajem. Działalność agroturystyczna musi wykorzystywać „istniejące zasoby czynnego gospodarstwa rolnego oraz regionu, gdzie leży gospodarstwo”.
Za gospodarstwo rolne w Polsce uważa się grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, o powierzchni co najmniej 1 ha.
Zarówno gospodarstwo rolne, jak i projekt (miejsce zarejestrowania i prowadzenia działalności), muszą być zlokalizowane w miejscowości liczącej nie więcej niż 5 tys. mieszkańców (liczone statystycznie na koniec poprzedniego roku kalendarzowego) położonej w gminie wiejskiej lub miejsko-wiejskiej.
Wnioskodawca może ubiegać się o dotację jeżeli:
- prowadzi na własny rachunek działalność rolniczą jako posiadacz (samoistny albo zależny) gospodarstwa rolnego oraz opłaca podatek rolny,
- jest ubezpieczony (KRUS lub ZUS) oraz nie pobiera świadczeń emerytalnych, zarówno on, współmałżonek rolnika lub domownik. Jeżeli np. jest rolnikiem i jednocześnie pracuje w obcej firmie, to oprócz zaświadczenia o niezaleganiu w opłacaniu składek dla KRUS i ZUS oraz zaświadczenia, że nie pobiera świadczeń emerytalnych, przedstawia także zaświadczenie ze swego zakładu pracy o zatrudnieniu.
Przez domownika rozumie się osobę bliską rolnikowi, która spełnia następujące warunki: ukończyła 18 lat, pozostaje z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym lub zamieszkuje na terenie jego gospodarstwa rolnego albo w bliskim sąsiedztwie tego gospodarstwa i stale pracuje w tym gospodarstwie rolnym i nie jest związana z rolnikiem stosunkiem pracy.
Najczęściej popełniane błędy:
- pomylenie agroturystyki (czasowe, krótkotrwałe zakwaterowanie na terenie czynnego gospodarstwa rolnego) z turystyką wiejską (obiekty turystyczne, hotelowe funkcjonujące na wsi lub prowadzone przez rolników),
- próby remontu, modernizacji, wyposażenia lokali mieszkalnych w celach teoretycznie agroturystycznych. Np. dom stojący na terenie wiejskim poddaje się modernizacji, a gospodarstwo nie istnieje – grunty są wydzierżawione lub ich brak. To nie jest agroturystyka, ale może być turystyka wiejska,
- próby otrzymania dotacji do obiektów czy działalności oddalonych od czynnego gospodarstwa rolnego. Działalność będąca przedmiotem projektu musi wykorzystywać istniejące zasoby czynnego gospodarstwa rolnego oraz regionu, gdzie leży gospodarstwo,
- zakupy sprzętu lub wyposażenia niezwiązanego z działalnością agroturystyczną np. osobowego środka transportu czy do celów usługowych, budowy nowych domów mieszkalnych (przy składaniu wniosków należy pamiętać, że zgodnie z Polską Klasyfikacją Obiektów Budowlanych budynki zakwaterowania turystycznego kwalifikowane są jako niemieszkalne),
- próba przebudowy budynków gospodarczych na mieszkalne. Możliwa jest jednak przebudowa budynku gospodarczego na budynek niemieszkalny (jak dom letniskowy), ale to już nie jest agroturystyka.
farmer.pl 
